روز عرس مولانا

از آن روز که با نوای دلنشین مولانا پژوهی با مولانا آشنا شدم دقیقاً 30 سال می گذرد و در این مدت هیچ وقت نبوده که از اشعارش نخوانم و با او نجوا نکنم و مقالاتی در این باب ننویسم. نام مولانا برایم بسیار شادی آور است به گونه ای که شنیدن نام او دین رحمت و اخلاق جهانی را در ذهنم متداعی می سازد و هماره با اشعار او زندگی کرده و می کنم و زیستنم را تا حد زیادی مدیون نفس گرم و بی بدیل او می دانم. آنگاه که مرگ او را به یاد می آورم هرگز اندوهناک نمی شوم اما دلم می خواست به جای 67 سال صد سال عمر می کرد تا مثتوی اش از 26 هزار بیت فراتر می رفت و من بیقرار بیقرارتر می شدم.

 مولانا مرگ شمس الدین باور نکرد و بر این عقیده بود که شمس کی می میرد بلکه او عروج کرده است. از این جهت بر همه آنانی که مرگ خورشید را باور داشتند نهیب زد که هرگز شمس نمی میرد.

 کی گفت که آن زندهٔ جاوید بمرد              کی گفت که آفتاب امید بمرد

آن دشمن خورشید در آمد بر بام              دو دیده ببست و گفت خورشید بمرد

اینک زمان آن رسیده است که مرگ خود او را باور نکنیم آنگونه که خود او هم مرگ را باور نمی داشت و آن را به تعبیر مولایش علی(ع) پلی برای رساندن اهل بهشت به بهشت، اهل جهنم به جهنم و اهل وصال به وصال می دانست. اکنون او هم به واسطه مرگش به وصال می رسد. مولوی دیگر در اشعارش از مرگ یعنی وصلت به خداوند بحث کرده و چنین میگفت:

چون جان تو میستانی چون شکّر است مردن     با تو زجان شیرین شیرین تر است مردن

سرانجام روز موعود فرا می رسد، مولانا روز ۲۷ام ماه دسامبر سال ۱۲۷۳ به معبودش دست می یابد. دوستداران او با دریافت خبر بیماریش از روستاها به شهر روی می آوردند. روزی آفتابی بود. جمعیت بی شماری برای دفن پیکر مولانا به قونیه آمده بودند. همه برای در آغوش کشیدن پیکر او سینه چاک کرده و گریه ها می کردند. در بین جمعیت، رجال دولتی، صوفی ها، اصناف و اقشار مختلف جامعه از هر دین و مذهب وجود داشتند. همه سعی می کردند تا به نعش مولانا دست یابند. مراقبین نیز سعی میکردند تا مردم را با شمشیر و چماق از نعش مولانا دور نگهدارند. در آن اثنا فردی بانگ برآورده و گفت: غیر مسلمین به کنار بروند. در مقابل، یک کشیش فریاد برآورده و میگوید: مولانا مسیح ما نیز است. ما عشق و محبت عیسی و موسی را در او دیدیم . همانگونه که مسلمانان او را "محمد وقت" می بینند، ما نیز او را به سان عیسی و مسیح خود مشاهده می کنیم. ما نیز چنان شما مریدان او هستیم. آیا او نبود که می گفت: ۷۲ ملت اسرار خود را از ما شنفته و ما نی هستیم که با یک پرده صدها صدا می دهیم؟ او آفتاب همه بود . آفتاب، نه تنها یک نقطه، بلکه تمامی جهان را روشن می کند. بعد از پایان سخنان کشیش، خاخامی لب به سخن گشوده و می گوید: مولوی چنان فانی ای است که هر روز بدان نیاز داریم. آیا گرسنه ای را دیده اید که از نان فرار کند؟

در پایان این سخنان دیگر کسی اعتراض نکرده و تابوت در معیت انبوهی از جمعیت، نخست برای اقامه نماز میت به مسجد و سپس نیز به آرامگاه انتقال داده می شود. در طول راه نی ها و دف ها نواخته شده و سمای زن ها در معیت غزل ها دور خود چرخ می زنند. عصر هنگام، پیکر مولانا به خاک سپرده می شود. از آن لحظه به عنوان شب عروس یاد می گردد. به عقیده مولانا روز مرگ لحظه وصلت با یار می باشد. مولانا مرگ را به عنوان تولد جدید و دستیابی به یک مرحله دیگر ارزیابی می کند. او روز مرگ را به عنوان روز عید و روز عروسی ارزیابی می کرد. امروزه نیز سالگرد درگذشت مولانا در قونیه به عنوان شب عروس یعنی شب عروسی طی مراسمی گرامی داشته می شود. در شب عروسی، دراویش بنا به وصیت مولانا در معیت دف ها به رقص می پردازند.

مولانا چنین گفته است: اگر به دیدن قبرم بیایی، خواهی دید که خاک گورم می رقصد، ای دوست به هنگام آمدن به مجلس جدیدم، بدون دف میا... زیرا، حزن و اندوه شایسته مجلس خداوند نمی باشد.

بالاخره مولانا در باغچه گل خانه ای که کیقباد سلطان سلجوقی به پدرش ارمغان کرده بود، دفن شده است. امروزه در مقبره مولانا، ۳۲ سنگ قبر وجود دارد. در این مقبره، مولانا در کنار پسرش سلطان ولد بانی طریقت مولوی خفته است. کاش لختی شناختمان را به این انسان بی همتا زیاد می کردیم و در سایه آموزه هایش به زندگی مان طراوت می دادیم بل که می توانستیم خود را از زندگی مجازی و صورتی رها می ساختیم و گامی در حقیقت جویی می نهادیم و لختی به حیات معنادار می اندیشیدیم و قدردان مولانا و حسام الدین می شدیم. کاش!!!!

بیقرار 27 آذر روز عرس مولانا